Pak pas mesnatës sipas kohës maqedonase, katër astronautë nisen për një mision dhjetëditor rreth Hënës — i pari që nga Apollo 17 në vitin 1972.
Në orën 00:24 sipas kohës maqedonase, NASA do të nisë misionin Artemis 2, misionin e parë me njerëz në Hënë në 53 vjet. Raketa SLS me kapsulën Orion dhe katër astronautë do të ngrihet nga Qendra Hapësinore Kennedy në Florida. Misioni zgjat dhjetë ditë dhe nuk përfshin ulje.
Katër astronautë, një herë e parë në histori
Në bord janë astronautët e NASA-s, Reed Wiseman, si komandant, Victor Glover si pilot, Christina Koch si specialiste e misionit dhe kanadezi Jeremy Hansen, gjithashtu një specialist i misionit.
Secili prej tyre sjell me vete një risi historike: Glover do të jetë astronauti i parë afrikano-amerikan që do të largohet nga orbita e ulët, Koch do të jetë gruaja e parë që do të fluturojë në Hënë, Hansen do të jetë jo-amerikani i parë që do të udhëtojë në afërsi të saj. Wiseman do të bëhet personi më i vjetër që do të kalojë përtej orbitës së ulët.
Të fluturosh përreth, jo të ulesh, por kjo nuk është më pak e rëndësishme
Artemis 2 është një fluturim pranë Hënës, jo një ulje. Kapsula Orion do të rrethojë Hënën në një trajektore të lirë dhe do të kthehet në Tokë. Nuk do të ketë asnjë shkelje të pluhurit të Hënës, asnjë fotografi të sipërfaqes.
Por kjo nuk e bën misionin më pak të vështirë. Ky mision është për Artemis 2 ajo që Apollo 8 ishte për Apollo 11: një provë gjenerale, një provë sistemesh, konfirmim se rruga është e lirë. Pa të, nuk ka ulje.
Pesëdhjetë e tre vjet dhe 109 ditë më vonë
Njeriu i fundit në hënë ishte Eugene Cernan, më 14 dhjetor 1972. Përpara se të ngjitej përsëri në modulin hënor Apollo 17, ai shkroi inicialet e vajzës së tij në pluhur dhe tha: “Shpresoj se nuk do të vonojë shumë”.
Cernan vdiq në vitin 2017. Ai nuk jetoi për ta parë këtë ditë.
Tjetra: ulja në Polin e Jugut
Artemis 2 hap rrugën për Artemis 3: misionin që do t’i kthejë njerëzit në sipërfaqen e Hënës, këtë herë në polin e saj jugor ku shkencëtarët presin akull uji. Atje, në krateret gjithmonë në hije, mund të fshihet çelësi i misioneve të ardhshme në Mars.
Pesëdhjetë e tre vjet pas Apollo 17, njerëzimi po shikon përsëri nga Hëna. Këtë herë për të qëndruar.


